विद्युत् उत्पादनमा वर्ष २०८२ : २३ आयोजनाबाट ५३२ मेगावाट प्रणालीमा थपियो

काठमाडौं । वर्ष २०८२ साल अर्थात् बैशाखदेखि चैतसम्म नेपालमा कुल २३ आयोजना सञ्चालनमा आई ५३२ मेगावाटभन्दा बढी विद्युत् केन्द्रीय प्रसारण प्रणालीमा थपिएको छ । यो उपलब्धि जलविद्युत् र सौर्य विद्युत् दुवै मार्फत हो ।

नेपाल विद्युत् प्राधिकरणका अनुसार उक्त अवधिमा जलविद्युत्‌बाट ४९९.१७ मेगावाट र सौर्य विद्युत्‌बाट ३३ मेगावाट विद्युत् थपिएको छ । यो समेत गरी हालसम्म नेपालको विद्युत् कुल जडित क्षमता करिब ४१०० मेगावाट पुगेको छ । साथै, राष्ट्रिय प्रणालीमा नजोडिएको अर्थात् वैकल्पिक ऊर्जा प्रवर्द्धन केन्द्रको समन्वयमा उत्पादित विद्युत्‌को हिस्सा करिब १०३ मेगावाट रहेको छ ।

यो वर्ष ४४०.६३ मेगावाटका १९ आयोजना व्यापारिकरूपमा नै सञ्चालनमा आएका छन् भने ९१.५४ मेगावाटका ४ वटाले परीक्षण उत्पादन गरिरहेका छन् । यो सम्पूर्ण उपलब्धि हिसाब गर्दा चालु वर्ष चैतसम्म देशमा जम्म उपलब्ध विद्युत् (अन ग्रिड र अफ ग्रिड) ४२०० मेगावाट पुगेको देखिन्छ ।

यस वर्ष सञ्चालनमा आएका मध्ये सिन्धुपाल्चोकस्थित मध्यभोटेकोसी (१०२ मेगावाट) सबैभन्दा ठूलो आयोजना हो । यस्तै, म्याग्दीमा माथिल्लो राहुघाट (४८.५ मेगावाट), ताप्लेजुङको मेवा खोला (५० मेगावाट), कास्कीको माद्मे खोला (२४ मेगावाट) र म्याग्दीको ठुलो खोला (२१.३ मेगावाट) प्रमुख आयोजना हुन् ।

यसैगरी, सौर्य आयोजनाहरूमा पशुपति रिन्यूएबल्स प्रा.लि. ले कपिलवस्तुमा निर्माण गरेको धरमपुर सोलार फार्म (१५ मेगावाट र १० मेगावाट) यसै वर्ष थपिएका हुन् । साथै, सुनसरीको दुहबी सोलार आयोजना (८ मेगावाट) पनि सञ्चालनमा रहेको छ । यसबाट देशमा ऊर्जा मिश्रणको दायरा समेत फराकिलो हुँदै गएको देखिन्छ ।

परीक्षण चरणमा रहेका आयोजनामध्ये ताप्लेजुङको मेवा खोला (५० मेगावाट), म्याग्दीको अपर ठुलो खोला–ए (२२.५ मेगावाट), भोजपुरको लोअर इर्खुवा (१३.०४ मेगावाट) र सोलुखुम्बुको बुकु खोला (६ मेगावाट) छन् । यी आयोजनाबाट छिटै व्यापारिक उत्पादन सुरु हुने बताइएको छ ।

यो सबैजसो आयोजना निजी क्षेत्रको लगानीमा निर्माण भएका हुन् । उत्पादनको दायरा फराकिलो हुँदै गए पनि प्रसारण लाइन विस्तार, ग्रिड स्थायित्व, भण्डारण आयोजना विकास तथा मौसमी असन्तुलन व्यवस्थापनका चुनौती बढिरहेको छ ।

वर्ष २०८२ मा निर्माण पूरा भई सञ्चालनमा आएका विद्युत् आयोजनाहरूको विवरण

स्रोतः नेपाल विद्युत् प्राधिकरण